Enkele citaten:

• Steve Sichtman zag het om zich heen: werknemers van zijn generatie keken anders naar carrière maken dan de generatie voor hen. „Niet meer alleen omhoog, omhoog, omhoog en alles daarvoor opofferen. Mensen gingen een balans zoeken: doen waar je goed in bent, onder jouw voorwaarden en op een manier die jou aanstaat.”
• “Werkgevers hadden de neiging om in het wilde weg te flexibiliseren. Ze huurden mensen in zonder goed te weten wie die mensen waren en wat ze konden.”
• “Het nieuwe werken is begonnen als een gevolg van welvaart, maar het is veel groter geworden. Het gaat om een gevoel dat de mensen van mijn
  generatie en de generatie daaronder delen: de behoefte aan een betekenisvolle invulling van ons leven.”

Lees het complete artikel door te klikken op de illustratie (pdf, ca 3 mb).

Zo voorspellen economen dat in 2024 de gemiddelde vrouw in de Verenigde Staten en de rijke Europese landen, meer verdient dan haar mannelijke evenknie. Een ander opmerkelijk feit: uit veel onderzoeken blijkt dat bedrijven met meer vrouwen in de directie financieel aanmerkelijk beter presteren dan bedrijven zonder vrouwen in de directie.

Toch past bij al dit positieve nieuws ook een kanttekening. De schrijfsters gaan niet in op het gegeven dat vrouwen zich over het algemeen slecht weten te verkopen. Vraag aan een vrouw, vast of interim, wat ze doet en er volgt in de meeste gevallen een feitelijk opsomming van de werkzaamheden. Stel je dezelfde vraag aan een man, dan volgt vaak een heel verhaal met mooie Engelse termen. Bij doorvragen blijk je vaak hetzelfde te doen. Hoe komt dat nou?

Naar mijn mening is een van de mogelijke oorzaken het ‘multi-taskend’ vermogen van vrouwen. Door alle andere dingen die zij naast hun werk nog te doen hebben is vanzelf een, overigens oer-Hollandse, nuchtere mentaliteit ontstaan. Doe maar gewoon dan doe je al gek genoeg is een uitspraak die met name de meeste vrouwen op het lijf geschreven is. Er is gewoonweg te weinig tijd om ons te omhullen met veel tekst en mooie woorden want we hebben nog meer te doen.

Dat wil niet zeggen dat vrouwen zich onmiddellijk een ander jargon eigen moeten maken. Ik denk wel dat we er aan moeten werken om onze bescheidenheid van ons af te gooien. Gewoon durven zeggen waar we goed in zijn in plaats van te benadrukken waar je ons vooral niet voor moet inzetten. Kortom, werk aan de winkel, en als we ergens goed in zijn dan is het wel daarin.
En wie weet wordt 2024 misschien zomaar 2014! Een mooie gedachte om de zomervakantie mee af te sluiten en de altijd drukke najaarsmaanden mee in te gaan.

Esther Hoekstra

Esther Hoekstra is project- en communicatiemanager en als participant aangesloten bij Blue Carpet.

Plaats: ons kantoor in Baarn.
Alle bijeenkomsten zijn van 15 uur tot 16.30 uur.

 September

U komt naar een van de informatiebijeenkomsten? Van harte welkom: stuur een mail met uw naw-gegevens en u ontvangt een bevestiging.

Geen tijd om naar een informatiebijeenkomst te komen, maar wel graag persoonlijk contact? Bel met Blue Carpet en vraag naar een van de partners.

Met vriendelijke groet,

Op dit moment hebben we twee stageplekken beschikbaar.

1. Assistent(e) resource management, ter ondersteuning van onze afdeling Resource Management.

Ben jij een gedreven en enthousiaste derde- of vierdejaars student Personeel & Arbeid of Human Resource Management, dan zijn we mogelijk op zoek naar jou! Klik hier voor een uitgebreid profiel.

2. Afstudeerstage: externe communicatie/webschrijver, ter ondersteuning van de afdeling Communicatie

We zoeken een stagiaire voor het doorontwikkelen van onze websites en het uitdenken van de social media strategie. Daarnaast ben je medeverantwoordelijk voor de redactie van content. Je bewaakt en bepaalt samen met je collega’s de inhoud van de website, blogs, en andere online berichten. Je gebruikt Twitter, LinkedIn, Skype etc. om het netwerk te bereiken. Klik hier voor het profiel.

Spreekt een van de twee stages je aan? Stuur dan je uitgebreide cv met motivatie naar evelyn.hendrikse@bluecarpet.nl.

Natuurlijk zijn we ook telefonisch bereikbaar op 035 – 626 14 66.

Resultaten kwartaalonderzoek Atos

Een selectie feiten uit dit onderzoek, de Atos Interim Index, waar 800 interim-managers aan mee deden:

• 20% van de interim-managers zijn bij geen enkel e-community platform als LinkedIn o.i.d. aangesloten.
• 45% van de interim-managers (IM-ers) die korter dan twee jaar voor zich zelf werken, overwegen weer in vaste dienst te gaan. Dat percentage ligt voor IM-ers met veel meer ervaring een stuk lager (dat laatste heeft m.i. deels te maken heeft met het gebrek aan perspectief op een vaste baan).
• De helft van alle IM-ers van 55 jaar en ouder zit momenteel zonder opdracht. Hoe jonger de IM-er, hoe lager dat percentage. Eerder onderzoek van YER gaf aan dat 40% momenteel zonder (grote) opdracht zit.
• Met name oudere en mannelijke IM-ers besteden weinig tijd aan professionele en persoonlijke ontwikkeling (dat is overigens bij managers in vaste dienst niet veel anders).
• 63% van de IM-ers ervaart momenteel t.o.v. een jaar geleden een inkomensachteruitgang. Het gros vangt dalende omzet uit interim-management op door in te teren op het eigen vermogen.
• Algemeen management is ‘out’; project/programma management is ‘hot’.
• IM-ers verwachten alleen voor de sector ‘Financials’ komende tijd groei van het aantal opdrachten; voor sector ‘Overheid’ verwachten ze een drastische daling.
• Internet blijft een zeer kleine rol spelen in bemiddeling van interimmers (het gaat hierbij om directe bemiddeling van nog onbekende kandidaten, niet om de rol die internet speelt in contact tussen bureaus/opdrachtgevers en interimmers bij vinden van interimmers).

Ervaren interim-managers in lastige positie

In de discussie die volgde op de presentatie van dit onderzoek kwamen nog een aantal trends naar voren die veelzeggend zijn over de staat van de interim-markt. Daar waar de ‘onderkant’ (tariefsrange tot 90/100 E per uur) van de markt al langere tijd onder druk staat door raamovereenkomsten en de invloed van inkoop gedreven MSP’s (management service providors), staat de bovenkant van de markt ook steeds zwaarder onder druk. Deels voor interimmers zelf, maar zeker voor de bureaus die voor het topsegment werken.

• De tarieven staan in de breedte onder druk. Bij overheden wordt hard gewerkt aan maximum dagtarieven.
• Naast dalende tarieven, daalt de marge van de bureaus op die tarieven ook nog eens (echte harde cijfers zijn hier niet over, maar in bijvoorbeeld de UK is de marges van bemiddelingsbureaus in paar jaar tijd gedaald met 50%! In de discussie kwam het niet aan de orde, maar Managed Service Providors [organiseren de inkoop van flex] spelen ook bij voor de zwaardere interim-opdrachten een steeds grotere rol).
• Organisaties weten steeds beter zelf interim-managers te vinden en vooral te binden, ook als ze niet bij hen in opdracht zijn.
• Bureaus zonder (vak)inhoudelijk profiel staan extra onder druk (Leo Witvliet, hoogleraar Interim-management aan Nyenrode drukte dat plastisch uit met de woorden: ‘De leveranciers van warm vlees leggen het af tegen de bureaus met inhoudelijk toegevoegde waarde’).
• Zeker in het zwaardere segment interim-managers zitten veel generalistische algemeen managers, met niet zelden een wat traditionelere (masculiene) managementstijl, terwijl de markt vraag om specialisten en/of managers met een meer ‘feminiene management stijl’, zo stelde Leo Witvliet.
• De generatie ervaren IM-ers (die veelal tot de categorie in het zwaardere segment behoren) weet zichzelf slecht te onderscheiden en te profileren en maken daarbij niet tot nauwelijks gebruik van sociale media.

Koppel deze trends aan de genoemde cijfers en het mag duidelijk zijn dat zowel de huidige marktpositie als het perspectief voor de zwaardere, algemene interim-managers niet al te best is. Dit ondanks de meer positieve economische signalen (voorzichtig herstel arbeidsmarkt, aantrekkende wereldeconomie) en demografische trends (dalend arbeidspotentieel na 2011).
Het bracht Ron Steens (GITP interim) er toe te pleiten voor een financieel vangnet voor interim-managers die in financiële problemen dreigen te komen, dit analoog aan de crisisvoorzieningen die voor bedrijven zijn getroffen. Duidelijk mag zijn dat een flinke groep interim-managers, met veel kennis en ervaring, buiten spel dreigt te geraken. Dat te veranderen vergt zowel een mentaliteitsomslag onder die groep interimmers (anders in de markt staan, op ander type opdrachten richten, actiever ontwikkelen) als een gezamenlijke inspanning van de hele sector op het terrein van opleiding, ontwikkeling en manier op kijken tegen talent.

Bureaus onder druk

Terug naar de positie van de bureaus die interim-managers bemiddelen. Gelet op de bovenstaande cijfers en trends en ook gezien de geluiden die ik elders in de markt opvang, lijkt het me dat de sanering onder de bureaus nog lang niet over is. Een deel van de ‘traditionele’ bureaus heeft te lang gehoopt dat de markt zich wel zou gaan herstellen en zou terugkeren naar oude verhoudingen. Daar vergissen ze zich mijn inziens in. Dus moeten die bureaus hard werken aan nieuwe business-modellen, transactie-kosten voor het ‘leveren’ van interimmers fors laten dalen, toegevoegde waarde leveren waar opdrachtgevers en IM-ers op zitten te wachten en zich herinrichten om in te spelen op een snel veranderende markt. Veranderingen die zowel spelen bij de ‘inkopende organisaties’ als bij de zelfstandige interim-managers.

Hugo-Jan Ruts

Hugo-Jan Ruts is zelfstandig interimmanager en adviseur. Veel van zijn opdrachten liggen op het snijvlak van Management, HRM en Marketing. Hij heeft een weblog over onderwerpen die te maken hebben met marketing & HR, met professionals & management, personals & corporate branding, flexibel werken en de markt van & voor zelfstandige interim professionals.

Broodje kaas wint het niet van de kaviaar

In mijn achterhoofd speelde natuurlijk ook het enorme cultuurverschil tussen de hemelse werkelijkheid van de Fifa en de zuinige sfeer van Het Torentje. Fifa: de wereld van de onbegrensde mogelijkheden, de dure Hilton-suites, auto met chauffeur, toastjes kavier en champagne, ons-kent-ons, vriendjespolitiek, en het elkaar toeschuiven van majeure financiële voordelen. Daartegenover zetten we een broodje kaas en onze doe-maar-gewoon-dan-doe-je-gek-genoeg-mentaliteit. En daar zal de verwende egotripper Sepp Blatter het -als hoofddompteur van het voetbalcircus- niet voor doen, hetgeen kort daarna in een achtergrondreportage van KRO’s Reporter werd bevestigd.

Per fiets

Blatter is de spin in het web van een organisatie met mafia-achtige trekken. Om te voorkomen dat hij nu zijn leger juristen op me afstuurt voeg ik er aan toe: dit was het beeld, dat naar mijn mening in die uitstekende uitzending oprees. (een opmerking terzijde: ik zie dat het onderzoeksprogramma Reporter steeds meer aan maatschappelijke relevantie wint). Kort daarna bood Cruyff namens Nederland het bidbook aan, waarin we voor onszelf pleiten als beste kandidaat voor die WK in 2018. En inderdaad: Cruyff arriveerde geheel in stijl, per fiets in de wereld van sex, drugs en rock ‘n roll. Groter kon het verschil niet zijn.

Buigen naar de duivel

Toen ik dus die studio een paar weken geleden uitstapte werd ik gekweld door gewetenswroeging. Die betrof mijn eigen bekrompen geest: als je klein blijft denken zul je nooit groot worden, dus misschien had ik toch wat ruimhartiger voor het grote avontuur moeten (durven) kiezen. Ik voelde me als een grote jongen, die zijn kleine zusje een speeltje had willen afpakken. Sinds deze week ben ik compleet genezen van mijn twijfel. Machtsorganisaties, die jonge meisjes in de gevangenis laten gooien, omdat ze de verkeerde jurkjes dragen, deugen niet. Maar wat schetst mijn verbazing nu ik hedenochtend in het Algemeen Dagblad lees, dat ook de Nederlandse overheid inmiddels heeft toegezegd aan de Fifa-praktijken mee te willen werken, mocht ons de gelukzaligheid van het WK 2018 treffen. Blatter heeft ook aan Nederland gevraagd om tijdens de WK een speciaal juridisch regiem te hanteren, ontheven te worden van het betalen van belasting, fiscaal-vriendelijk te zijn voor sponsors, de politie af te sturen op jonge meisjes die lak hebben aan de portemonnee van Blatter, die nota bene zo mogelijk de Nederlandse wetgeving wil laten aanpassen om zijn financiële belangen optimaal veilig te stellen. En we schijnen daarmee nog akkoord gegaan te zijn ook, zonder dat we het ons realiseerden. We buigen dus nu al soepel naar de duivel.

Foutje, bedankt!

Sorry, foutje. De tweede kamer-leden hadden het zo druk met de vraag of het vee in de Oostvaardersplassen wel of niet bijgevoerd moet worden, dat ze er niet aan toegekomen zijn om het WK-dossier van de Fifa goed te lezen. Ik zei het al: we kunnen wereldse projecten niet aan. In de uitzending van Standpunt Café vertelde een deskundige me, dat onze lokale economie enorm van het WK zou profiteren. In het AD evenwel lees ik, dat de Fifa alle risico’s aan de Zuid-Afrikaanse overheid heeft gelaten, er zelf met de poet van door gaat, en de lokale economie per saldo met de kater laat zitten. Arme Zuid-Afrikaanse belastingbetaler. Ik ben definitief genezen: laat die beker in godsnaam aan ons voorbijgaan en verklaar lui als Blatter in Nederland tot persona non grata. Ze zijn de symbolen van een voorbije tijd van grootheidswaanzin.

Ton Verlind

Ton Verlind is columnist bij Blue Carpet. Lees ook zijn artikelen op www.tonverlind.nl.

Schrijf een boek in Chevigny in Frankrijk. Laat het gaan over de Nederlandse kleinburgerlijkheid en lees het op een heuvel in in het Italiaanse Montecatini in het glooiende Toscaanse landschap, terwijl de regen na een paar warme dagen neerdruppelt op de dampende pittoreske patio en aan de horizon de wolken de toppen van de heuvels liefdevol omarmen. Dat is de beste manier om met afstand te kijken naar de problemen die ons in Nederland bezighouden en te mijmeren over de oplossingen.

De Belofte van Laagland

Management-adviseur Robert Coppenhagen schreef “De belofte van Laagland”, een verzonnen verhaal over de egocentristische Nederlandse samenleving. Hij beperkte zich niet tot gejammer en geweeklaag, maar doet een poging om oplossingen aan te dragen voor de lethargie die hij in polderland bespeurt. Beleidsadviezen, gevat in een verzonnen verhaal: het is even wennen, want de kortste weg tussen twee punten is een rechte lijn en als ik me in mijn vakantie dan toch verdiep in de problemen van onze tijd, wil ik de oplossingen het liefst via die route aangereikt krijgen. Het is precies waarover “De belofte van Laagland” gaat: het is niet zozeer de kunst om met de oplossingen te komen, maar het is vooral een uitdaging om eerst de goede vragen te stellen.

Solide oplossingen kosten tijd.

Van empathie naar egocentrisme

“De belofte van Laagland” is minder fictie dan het lijkt. Laagland is Nederland, de beschreven personages zijn herkenbare autoriteiten en de verzonnen, visie-arme, doch sympathieke minister-president Freek van Vlissingen, die op weg is naar een burnout, is onmiskenbaar Jan-Peter Balkenende. De beschreven managers komen uit alle lagen van de privaat-publieke sector. Ze ontmoeten elkaar in een huis in Frankrijk, stellen daar vast dat Nederland zich van een betrokken, empathische, solidaire gemeenschap heeft ontwikkeld tot een zelfzuchtige , introverte money-making machine en bedenken als bijdrage aan een ommekeer de zogenaamde “koploperstrategie”.

Balans is zoek

Wat is er in de ogen van de auteur dan mis? Een gezonde samenleving is in zijn visie gebaseerd op een (duurzaam) ecosysteem, waarin de primaire behoefte (veiligheid en zorg) wordt gerealiseerd door professionals die deskundig zijn en vertrouwen genieten van burgers en overheid. Ze werken vanuit eigen verantwoordelijkheid in een zorgvuldige balans, die tot in lengte van jaren is vol te houden. Maar de werkelijkheid die Coppenhagen ziet is een heel andere, namelijk een samenleving , die zeer gesteld is op zijn materiele verworvenheden, waarin de have’s amechtig hun bezit verdedigen en het vermijden van risico’s tot hoogste bestuurlijke doel is verheven. De alom aanwezige uitputting wordt als probleem naar de toekomst verschoven. Daardoor komt de door de auteur bepleite balans niet tot stand. Het handelen wordt gedomineerd door wantrouwen, met zulke ernstige trekken, dat de schrijver dat wantrouwen ziet als een dominante verslaving, die zich uit in ziekelijke regelzucht. De balans is zoek (Eco-systeem), we zijn op weg naar de afgrond (Ego-systeem).

Argwaan als grondhouding

Het beeld is herkenbaar en sluit aan bij de werkelijkheid zoals we die kennen. De Nederlandse overheid staat in de dagelijkse realiteit inderdaad argwanend tegenover de eigen burgers. In zo’n ernstige mate, dat het gewenst geachte gedrag niet wordt bereikt op basis van overtuiging. Het wordt afgedwongen met een keur aan regels en voorschriften, waardoor individuele burgers juist worden ontmoedig om eigen verantwoordelijkheid te nemen. De regels die de samenleving sociaal moeten houden, werken contraproductief: ze voeden de zelfzucht en de onverschilligheid. Eigen belang eerst. De motor loopt geleidelijk aan vast.

Koploperstrategie

De moderne samenleving is zo complex, dat hij niet meer directief vanuit Den Haag door politici, ambtenaren en hun dienaren bestuurd kan worden. Willen we de boel ook voor de generaties na ons op orde houden, dan kan dat alleen als tot in de haarvaten van de samenleving het “kleine leiderschap” (de eigen verantwoordelijkheid) wordt aangemoedigd. In “De belofte van Laagland” heet dit de koploperstrategie: individuele burgers worden in het boek aangemoedigd om in hun eigen omgeving leiderschap te tonen. Het boek preekt niet de revolutie, maar pleit voor grondige (morele) hervormingen en probeert de weg te wijzen hoe die tot stand kunnen komen. Het kiest voor aanboren van de intellectuele potentie op alle niveaus en het betoogt, dat het realiseren van de ommekeer niet alleen aan de zittende bestuurlijke elite overgelaten kan worden. Les 1: verlaat vastgeroeste standpunten en toon bereidheid om met open mind naar de ander te luisteren. De verkiezingsdebatten die we zojuist achter ons hebben, laten zien hoe moeilijk het is om aan tunnelvisies te ontsnappen.

Aanvankelijk kost het moeite om door de jongensboekachtige formuleringen heen te lezen (de auteur geeft zelf aan geen literaire pretenties te hebben), maar uiteindelijk beschrijft “De belofte van Laagland” een bruikbare aanpak, al komt die voor Freek van Vlissingen, alias Jan-Peter Balkenende in werkelijkheid waarschijnlijk te laat.

Montecatini, Italie, juni 2010

Ton Verlind

Ton Verlind is columnist bij Blue Carpet. Lees ook zijn artikelen op www.tonverlind.nl.

Onze opdrachtgevers hebben in de afgelopen week onder meer de volgende opdrachten geplaatst:

Financial Auditor/ Consultant (met een vleugje CFO signatuur)
Deze organisatie heeft te maken met een complexe financiële c.q. treasury situatie door de grote hoeveelheid aan transacties, product/-afrekenmodellen, en valuta-afrekeningen. Ook is er sprake van creditrisk en debt/equity compilaties vanuit een Private Equity aandeelhouder. De Financial Auditor / Consultant gaat gedurende de komende 4/5 maanden (tezamen) met de CFO en de Treasurymanager de financiële stromen analyseren. Enerzijds… meer

Lean IT
We zoeken mensen met een ruime ervaring in Lean IT … meer

Solvency II projectmanagers en specialisten
Opdrachtgevers hebben de vraag bij ons neergelegd of wij hen binnenkort kunnen helpen aan Solvency II projectmanagers en specialisten. Als je kennis en/of ervaring hebt met Solvency II of bereid  bent om je Solvency II eigen te maken, laat dat dan weten door te reageren op deze vooraankondiging. We zullen tevens een Masterclass Solvency II organiseren voor Blue Carpet participanten. Laat even weten of …. meer

Reageren

Bent u al als participant aangesloten bij Blue Carpet? Dan klikt u op de opdracht van uw keuze en om de details te bekijken en te reageren. Het overzicht van alle opdrachten is te vinden via de Community. (Hiervoor moet u inloggen.)

Nog niet aangesloten bij Blue Carpet? U bent van harte welkom op een van de informatiebijeenkomsten en kunt ook meteen starten met de aanmelding.

Neel schijnt zwaar favoriet te zijn voor het premierschap en zal ons als ijzeren dame gaan geselen met bezuinigingen, keiharde ingrepen in de sociale zekerheid en andere uit de hand gelopen overheidsfinanciën. Ze zal niet dulden dat de slappe hap van Job en zijn PvdA de macht grijpt. Gewoon de tering naar de nering zetten. Koopkracht behoud, wie gelooft daar – met haar – nog in?

Annemarie Joritsma wil nu ook burgemeester van Amsterdam worden, waarschijnlijk om als voorzitter van de VNG nu eindelijk een daad te stellen. Ze laat zien dat er nog alleen regio’s noodzakelijk zijn en geen provincies en gemeentes meer, zoals haar club wil. Dus neemt ze Amsterdam erbij en doet ze Almere gewoon verder en maakt van beide steden daarmee de eerste regio. Zou ze een mooie brug door haar man laten bouwen tussen beide steden?

De almaar schaterlachende Femke, is ook mateloos populair, ze maakt een geduchte kans in een regenboog coalitie met Neel te komen zitten. Regenboog wat……. Oh u wist niet dat die eraan zit te komen VVD, CDA, D66 en GL in een schuit? Femke wordt minister van milieu (M) en VRO. De lease bak, de nouveau riche patser, de SUV berijdster kunnen het dan wel schudden.

Intussen vloerde Eva in glamourland Bram Moszkowicz, die voor de zoveelste keer als een blok viel. Het kost haar wel haar baan als presentator van Nieuwsuur, maar Eva vindt wel wat anders. Men fluistert dat zij directeur bij Joop van der Ende wordt en musicals gaat produceren. Het volk is behalve brood – in deze crisis – nu dringend toe aan nog meer spelen en het oog wil ook wat. Joop weg en nu Eva, voelt u hem?

En het bedrijfsleven? Annemiek Fentener van Vlissingen is nu de machtigste vrouw, Ze is zelfs de eerste vrouwelijk president commissaris van een grote onderneming: SHV. Eigendom van haar familie dat wel, maar toch, allerminst vergelijkbaar met de ‘Excuus Truus’ achtige commissarissen die we tot nu toe hadden. En verder is ze commissaris bij Heineken, van die andere familie. Ze zit zelfs als commissaris bij de DNB, naar verluidt om de knikkebollende Nout Wellink nu eindelijk de woestijn in te sturen.

Het is duidelijk, Nederland wordt nooit meer als voorheen. Het zit waarschijnlijk in de symboliek van maand Mei, de maand waar alle vogels - ook koekoeken - een ei leggen. Duitsland viel op 10 mei Nederland binnen, op 5 mei werden we van ze bevrijd. Zou mei 2010 de mijlpaal worden voor het begin van de intelligente feminieme overheersing, waarbij de puinhopen van de masculiene domheid eindelijk worden opgeruimd?

Grimbert Rost van Tonningen

Grimbert Rost van Tonningen is gastcolumnist. Hij is hoofdredacteur en uitgever van Pluspost en werkte 45 jaar in het bedrijfsleven, voornamelijk als strategisch en bestuurlijk adviseur voor internationale concerns. Hij schreef vier professionele boeken o.a. over Megaconcerns en Leiderschap.

Libië doet zijn best

Het is misschien niet fraai, maar te begrijpen. In Libië gelden ten aanzien van de privacy andere normen dan de onze en onze normen hoeven niet per definitie maatgevend te zijn, hoewel je die indruk wel krijgt als je frequent kijker van Pauw&Witteman bent. Want in dat programma wordt de Nederlandse mores voortdurend beleden als de internationale maat der dingen. Sterker: de onbevangenheid waarmee Libiërs de grote mensenwereld tegemoet treden, is bijna ontroerend. Journalisten mogen er -anders dan in Nederland- rondlopen op de plek van de ramp, zodat ze zelf kunnen controleren of de hulpverlening wel ordentelijk verloopt. Zelden zo’n openheid gezien. Daar kunnen we nog wat van leren. “Bent u niet bang dat er belangrijke gegevens worden achtergehouden, omdat het de Libische autoriteiten niet uitkomt?”, hoor ik Paul Witteman aan Nederlandse autoriteiten vragen. Iets te vaak wordt op de Nederlandse televisie het idee beleden, dat de beschaving onder onze grote rivieren ophoudt. Hoor ik het goed? WIJ zijn toch het land, waar voortdurend gesofisticeerde pogingen worden ondernomen om relevante informatie aan de publieke opinie te onthouden. WIJ zijn van de doofpot. Misschien ook Libië, maar ik zie ze daar met een lieve argeloosheid hun uiterste best doen om een immense ramp zo goed mogelijk te managen.

In de val van de westerse media

Misschien waren de Libische artsen terecht ontroerd door het wonder van die ene overlevende en hebben ze die ontroering willen delen met de rest van de wereld, niet gewend aan commerciële media, die uit die openhartigheid onmiddellijk een slaatje slaan. Evenmin zijn Libische artsen opgewassen tegen handige trucs van kranten als De Telegraaf, die het ziekenhuis belde, het verplegend personeel in de waan liet, dat het familie van Ruben was uit het verre Nederland, waarna de telefoon ijlings werd doorgegeven aan het ongelukkige joch. Daardoor kon De Telegraaf melden Ruben geïnterviewd te hebben. Zo kennen we De Telegraaf weer. Dat wil zeggen: De Telegraaf van hoofdredacteur Sjuul Paradijs, die zijn medium terug heeft gebracht naar de brutaliteit van de zestiger jaren. Toen al verschaften reporters van deze krant (nooit te beroerd om anderen de morele maat te nemen) zich toegang tot de huizen van nabestaanden om er het portret van slachtoffers van de schoorsteenmantel te jatten, en ze de volgende dag te publiceren. Sinds de winstcijfers van deze krant kelderden en Sjuul is aangtreden, is het weer van dik hout zaagt men planken.

Dubbele moraal

Met toenemende verontwaardiging is de afgelopen dagen gediscussieerd over de manier, waarop de lokale autoriteiten omgaan met het privéleven van hun patient, maar liever zou ik zien dat de westerse media de hand in eigen boezem zouden steken. RTL Boulevard spant in dat opzicht de kroon. In dat programma wordt het leven van mensen uitgesponnen tot in de vuilnisbak en het echtelijke bed, meteen de volgende dag in hetzelfde programma gevolgd door de vraag of dit moreel toelaatbaar is. Die discussie breidde zich het afgelopen weekend ook uit tot de serieuze media. Ik zag hoofdredacteur Hans Laroes met zijn kunstenaars-uiterlijk, uitvoerig poserend tegen de achtergrond van Amsterdamse grachten. Ik zag de adjunct-hoofdredacteur van het RTL Nieuws. Hun verhalen komen altijd op hetzelfde neer. Natuurlijk is de manier waarop het persoonlijke leed ten faveure van de cijfers wordt geëxploiteerd tenenkrommend , maar ja het zijn in de visie van onze hoofdredacteuren nu eenmaal de internationale media die de norm zetten en daaraan kun je je niet onttrekken. Zou het NOS Journaal de beelden niet tonen, dan zouden we ze wel via CNN aangeboden krijgen.

Gebrek aan moed

Ik word een beetje ziek van dit gejerimieer. Als je iets uitzendt STA er dan voor. De tijden zijn veranderd en het is een illusie dat de overlevende van een ramp nog anoniem kan blijven. Maar ALS je al moeite hebt met de manier waarop het leed wordt geëxploiteerd doe er dan NIET aan mee. Alsof Nederlandse media geen eigen keuze hebben. Ik word wat onrustig van dit onsympathieke kantje van de Nederlandse volksaard, dat steeds vaker naar boven komt. “Liever niet, maar we moeten wel”, is het adagium. Oud-premier Wim Kok zette als publieke autoriteit de toon in het onderzoek naar de bankcrisis. Hij gaf als commissaris van een bank zijn fiat aan veel te hoge salarissen, nadat hij zich als premier daarvan fel tegenstander had betoond. Zijn argumentatie: zonder mijn steun zouden die hoge salarissen toch wel uitbetaald zijn. Door de andere kant op te kijken zijn er in de geschiedenis al veel ongelukken gebeurd. Wij zijn het land van het opgeheven vingertje naar de rest van de wereld. Maar waar is onze eigen rechte rug gebleven?

Ton Verlind

Ton Verlind is columnist bij Blue Carpet. Lees ook zijn artikelen op www.tonverlind.nl.